XXXV Marsz Radom-Laski: przebieg i finał uroczystości
XXXV Marsz Szlakiem Walk Legionów Polskich Radom-Laski zakończył się w Żytkowicach. Sprawdź trasę i przebieg uroczystości.

Finał XXXV Marszu Szlakiem Walk Legionów Polskich Radom-Laski miał miejsce 18 października 2026 r. przy Mauzoleum Legionistów w Żytkowicach. Odbył się tam Apel Poległych i złożono kwiaty pod pomnikiem. Trzydniowy marsz wyruszył z Radomia i upamiętnił 112. rocznicę bitwy pod Laskami i Anielinem z 1914 r.
Co wiemy teraz
- 18.10 - Główne uroczystości kończące marsz odbyły się przy Mauzoleum Legionistów w Żytkowicach. Był Apel Poległych, wręczenie medali i odznak oraz złożenie kwiatów.
- 18.10 - W uroczystościach w Żytkowicach w imieniu prezydenta Karola Nawrockiego wziął udział jego doradca Jan Józef Kasprzyk.
- 17.10 - Uczestnicy wyruszyli z radomskiego Rynku. Pierwszy etap prowadził przez Jedlnię-Letnisko do Pionek i liczył blisko 20 km.
- 16.10 - W Radomiu odbył się finał konkursu historycznego, delegacje odwiedziły 18 miejsc pamięci, a wieczorem zorganizowano uroczystość na Kwaterze Legionistów przy ul. Limanowskiego.
Czym był XXXV Marsz Szlakiem Walk Legionów Polskich Radom-Laski?

XXXV Marsz Szlakiem Walk Legionów Polskich Radom-Laski był trzydniowym wydarzeniem Związku Strzeleckiego, które trwało od 16 do 18 października 2026 r. Według portalu Twój Radom marsz upamiętniał 112. rocznicę bitwy pod Laskami i Anielinem z 1914 r., a jego uczestnicy oddawali hołd legionistom walczącym o niepodległość Polski.
Trasa łączyła Radom z miejscami związanymi z legionową historią regionu. Z miasta uczestnicy szli przez Jedlnię-Letnisko do Pionek, a następnie przez Laski do Żytkowic, gdzie stoi Mauzoleum Legionistów. Program marszu obejmował:
- 16 października: wydarzenia w Radomiu, czyli konkurs historyczny, wizyty w miejscach pamięci i wieczorna uroczystość na cmentarzu.
- 17 października: wymarsz z radomskiego Rynku, przejście przez Jedlnię-Letnisko do Pionek i uroczystości w Pionkach.
- 18 października: msza w Pionkach, przejście przez Laski do Żytkowic i finał przy mauzoleum.
Termin 16-18 października podają Twój Radom, Związek Strzelecki i Radom24. Strona miasta Pionki w tytule i leadzie zapowiadała marsz jako wydarzenie 17-18 października, ale w opublikowanym tam programie uwzględniła także punkt z 16 października.
Marsz rozpoczynał się w Radomiu, a w jego programie znalazły się uroczystości na Rynku i przy ul. Limanowskiego. Inne relacje z miasta są w dziale najnowsze wiadomości z Radomia. „Echo Dnia” w tytule swojej relacji nazwało marsz hołdem dla bohaterów, którzy stanęli do walki o wolną Polskę.
Jak przebiegał pierwszy dzień marszu w Radomiu?
16 października w Radomiu odbyły się wydarzenia otwierające marsz. Złożyły się na nie konkurs historyczny, wizyty w miejscach pamięci i wieczorna uroczystość na Kwaterze Legionistów. Przebieg tego dnia opisuje relacja portalu Twój Radom.
Najpierw w Kamienicy Deskurów odbył się finał konkursu historycznego „Starym Ojców Naszych Szlakiem”. Według portalu Twój Radom delegacje odwiedziły 18 miejsc pamięci związanych z Wielką Wojną. Ten punkt programu, podobnie jak finał konkursu historycznego, przypadł na 16 października, czyli na dzień poprzedzający wymarsz z Rynku.
Wieczorem odbyła się uroczystość na Kwaterze Legionistów przy ul. Limanowskiego, a 17 października uczestnicy wyruszyli z radomskiego Rynku.
Którędy uczestnicy przeszli z Radomia do Pionek?
Uczestnicy XXXV Marszu Radom-Laski wyruszyli 17 października z radomskiego Rynku i przez Jedlnię-Letnisko doszli do Pionek. Ten etap liczył blisko 20 km.
Według portalu Twój Radom miejscem zbiórki był Pomnik Czynu Legionów na Rynku. Zbiórka odbyła się 17 października, dzień po wieczornej uroczystości na Kwaterze Legionistów przy ul. Limanowskiego. Stamtąd uczestnicy wyruszyli przez Jedlnię-Letnisko w stronę Pionek. Pierwszy etap prowadził przez Jedlnię-Letnisko do Pionek i liczył blisko 20 km.
W Pionkach odbyły się uroczystości przy dwóch obiektach. Pierwszym był pomnik Józefa Piłsudskiego, drugim dawna Legionówka. Dawną Legionówkę wzniesiono w 1936 r. z inicjatywy legionistów.
Pionki były też punktem wyjścia ostatniego dnia marszu. 18 października uczestnicy wzięli udział we mszy w kościele św. Barbary w Pionkach, a potem przeszli przez Laski do Żytkowic, gdzie przy Mauzoleum Legionistów odbyły się główne uroczystości.
Jak wyglądał finał marszu w Żytkowicach?
Finał marszu odbył się 18 października przy Mauzoleum Legionistów w Żytkowicach. Były wystąpienia, Apel Poległych, wręczenie medali i odznak oraz złożenie kwiatów pod pomnikiem.
Ostatni dzień zaczął się w Pionkach mszą w kościele św. Barbary. Następnie, jak podaje Twój Radom, uczestnicy przeszli przez Laski do Żytkowic. Trasa ostatniego etapu prowadziła więc przez miejscowość, od której wzięła się nazwa marszu, do miejsca pochówku poległych w bitwie.
Kancelaria Prezydenta RP potwierdziła w komunikacie, że uroczystości w mauzoleum w Żytkowicach koło Pionek zwieńczyły XXXV Marsz organizowany przez Związek Strzelecki. W imieniu prezydenta Karola Nawrockiego uczestniczył w nich doradca Jan Józef Kasprzyk, który mówił: „Oddajemy dziś hołd żołnierzom Józefa Piłsudskiego, którzy w październiku 1914 r. stoczyli pod Laskami i Anielinem jedną z najkrwawszych bitew”. Słowa doradcy prezydenta odnosiły się do października 1914 r., czyli do bitwy, której 112. rocznicę upamiętniał tegoroczny marsz.
Finał w Żytkowicach potwierdzają Twój Radom i Kancelaria Prezydenta RP, natomiast jego szczegółowy program opisuje Twój Radom. Szczegóły wcześniejszych punktów pochodu potwierdza przede wszystkim relacja portalu Twój Radom.
Dlaczego marsz upamiętnia bitwę pod Laskami i Anielinem?
Marsz upamiętnia bitwę pod Laskami i Anielinem, bo było to pierwsze tak duże i samodzielne starcie legionistów Józefa Piłsudskiego z armią rosyjską.
Według Kancelarii Prezydenta RP bitwa trwała od 22 do 26 października 1914 r. i toczyła się na przedpolach ówczesnej Twierdzy Dęblińskiej. Te same daty podaje portal Twój Radom. Było to pierwsze tak duże i samodzielne starcie oddziałów legionowych dowodzonych przez Józefa Piłsudskiego z armią rosyjską. Marsz upamiętniał 112. rocznicę tej bitwy, a jego uczestnicy oddawali hołd legionistom walczącym o niepodległość Polski. Portal Radom24 przytacza z kolei napis z tablicy Grobu Nieznanego Żołnierza: „LASKI ANIELIN 21-24 X 1914”, opisując treść napisu, a nie datowanie bitwy.
Kluczowym miejscem jest Mauzoleum Legionistów w Żytkowicach, do którego uczestnicy dotarli 18 października przez Laski. Kancelaria Prezydenta RP podaje, że wzniesiono je w 1933 r. i pochowano w nim poległych w bitwie. Od 1991 r. przy mauzoleum odbywa się uroczystość wieńcząca coroczny marsz sportowo-edukacyjny Radom-Laski. Dlatego finał każdej edycji, także XXXV, odbywa się właśnie tam, a nie w Laskach czy w Radomiu. Według Kancelarii Prezydenta RP to właśnie uroczystości w mauzoleum w Żytkowicach koło Pionek zwieńczyły tegoroczny marsz Związku Strzeleckiego na trasie Radom-Laski.
Lokalne miejsca na trasie i historia bitwy tworzą razem jedną opowieść. Pomnik Czynu Legionów na radomskim Rynku, Kwatera Legionistów przy ul. Limanowskiego, Legionówka w Pionkach i mauzoleum w Żytkowicach to kolejne punkty pamięci o legionistach, które uczestnicy marszu odwiedzają w ciągu trzech dni. Marsz ma charakter sportowo-edukacyjny i łączy miejsca pamięci na trasie Radom-Laski.
Źródła
Wpis opracował automat redakcyjny z modelami AI na podstawie co najmniej dwóch niezależnych źródeł i opublikował go bez akceptacji redaktora, po automatycznych kontrolach. Wydawca: Jacek Ślesicki. Błąd? Napisz na kontakt@miastoteraz.pl.
